De kuryenteng biyahe

Sa modernong panahon, hindi na kataka-taka ang pagpapatakbo ng sasakyan na ang ginagamit ay kuryente imbes na gaas. Siyempre, nangunguna na rito ang mga tren ng LRT at MRT na kayang maglulan ng kung ilang libong katao sa loob ng isang araw.

Hindi pa nga lang gaanong kalat ang mga sasakyang de kuryente dahil ang sektor ng transportasyon ay nakadepende pa rin sa paggamit ng gaas. Kaya’t kapag nagkakaroon ng pagtaas ng presyo ng langis sa pandaigdigang pamihilan ay apektado ang lahat. Nagiging sanhi pa nga ito ng pagtaas ng presyo ng mga bilijin. Ang iba ngang mga drayber para makatipid ay LPG ang inilalagay sa kanilang mga asakyan para umandar. Kahit alam nilang may kaakibat itong panganib kapag hindi naging maaayos ang pagkakakabit.

Mayroon na rin namang mga electric motor bike na mabibili sa ilang tindahan ng motorsiklo sa bansa. Kahit nga kotse ay mayroon na rin. Ngunit lubhang kakaunti pa lang ang mga kumpanyang gumagawa nito dahil sa ‘di pa naman malakas ang demand. Pero posibleng darating din ang araw magiging karaniwan na lang na makikita ang mga ito sa kalye. Katulad sa cellphone, kailangan din nito ng charger para magkaroon ng power. Kung bilis lang ang pag-uusapan ay hindi rin pahuhuli ang mga ito sa de gaas na sasakyan. Ang maganda sa ganitong uri ng sasakyan, dahil walang ibinubugang usok ay environmental friendly ang mga ito.

Sa kasalukuyan ay mayroon electronic jeep na bumibiyahe sa lungsod ng Makati na nagsimula pa noong Hulyo 2007 pa unang bumiyahe. Ito ay proyekto ng GRIPP(Green Renewable Independent Power Producer) at sinasabing kauna-unanhang pang-public transport na electric vehicle sa Southeast Asia.

Bukod sa Makati ay mayroon namang electric van na bumibiyahe sa lungsod ng Quezon. Pero hindi ito pampasada kundi naghahatid at nagsusundo ng mga tao na papunta sa Ali Mall hanggang Gate Way o ‘di kaya’y vice versa mula Gate Way hanggang Ali Mall. Para makasakay ay kinakailangan mo lang pumila at maghintay. Hindi ito pang-karaniwang van na alam natin na may pintuan. Ito ay walang harang kaya’t madaling makasasakay ang mga pasahero. Malaking ginhawa ito para sa mga namamasyal sa Cubao dahl ‘di na nila kailangan pang maglakad ng malayo para lang magpalipat-lipat sa iba’t ibang establisiyemento sa naturang lugar.

O, ano pang hinihintay n’yo? Tara, sakay tayo sa de kuryenteng biyahe!

SINAG:Kauna-unahang Solar car sa Pinas

Mga Kuha ni William M. Rodriguez II

Likas na sa ating mga Pinoy ang pagiging malikhain, dahil dito ay nagagawa nating makipagsabayan sa buong mundo sa anumang larangan. Pagdating sa teknolohiya ay ‘di rin tayo pahuhuli, mayroon na tayong sasakyan na pinapatakbo sa pamamagitan ng nakukuhang enerhiya mula sa araw.

Ang kauna-unahan at nag-iisa pa lamang na solar car ay tinatawag na SINAG. Ito ay nilikha ng mga faculty at estudyante mula sa Mechanical Engr. Dept. at Electronics and Communications Engineering Department ng De La Salle University, sa pamumuno ni Prof. Rene Fernandez. Ito ay kanilang binuo ng ‘di bababa sa isang tao. Naisakutaparan dahil na rin sa tulong ng malalaking kumpanya tulad ng Ford Group Philippines, Motolite, Philippine Airlines, San Miguel Corporation, Pilipinas Shell, SunPower, U-Freight at Ventus.

Ang katawan ng SINAG ay gawa sa carbon fibers at tumitimbang ng 295 kilograms. Kung ikukumpara sa ibang sasakyan ay sadyang kakaiba ito. Para kasi itong malaking skate board dahil sa palapad ang ibabaw. Para ring isang sasakyang pamhimpapawid katulad ng mga napapanuod sa mga palabas sa pelikula at telebisyon. Isang tao lang ang kakasya sa loob at marahil ay idinisenyo para maging sasakyang pangarera.

Noong nakaraang taon, buwan ng Oktobre ay sumali sila sa World Solar Challenge na ginanap sa Australia. Doon ay nakalaban nila ang apatnapung grupo mula sa magkakaibang bansa. Pasok sila sa 12^th place sa kabuuan ng laro. Bagama’t ‘di napasama sa top 5 ay proud pa rin sila. Dahil ang mapasama lang sa ganitong uri ng kumpetisyon ay isa ng malaking karangalan.Kinilala pa nga ng ating gobyerno ang kanilang husay noong sila ay dumating sa bansa pagkagaling sa naturang kumpetisyon.

Naimbento ang unang solar car noong 1883 na kilala rin sa tawag na “photovoltaic cell” noong 1883. Subali’t hanggang ngayon ay patuloy pa ring pinag-aaralan ng mga dalubhasa kung paano ito magagamit para sa kapakinabangan ng mga tao at ‘di lang basta pangarera.Kapag nagkagayun nga naman ay magiging sagot ito sa napakataas na halaga ng gasolina. Ang maganda pa ay environmental friendly ito dahil walang polusyon. Pero matagal pa sigurong mangyayari ‘yun. Sa ngayon, saluduhan muna natin ang mga taga-La salle na lumikha ng SINAG dahil sa pambihira nilang sasakyan!

Dumi ng Hayop, Pang-biogas!

Noon pa mang 10th Century B.C. ay natuklasan na ng mga tao na ang dumi ng hayop ay nagbibigay ng enerhiya, hindi lang organikong pampataba sa mga halaman. Ang BIO GAS ay nagsimula sa bansang ASSYRIA (IRAQ na ngayon), ito ay nang gamitin nila ang dumi ng hayop bilang pampainit ng tubig na kanilang pampaligo. Sa pagdaan nga ng panahon ay natuklasan na puwede pala itong gamitin sa pagluluto, nagbibigay liwanag sa ilawan, nagpapatakbo ng generator, ginagamit din para umandar ang sasakyan at iba pa. Noong 1859 naitayo ang kauna-unahang planta ng BIO GAS sa Matunga, India. Laganap na rin ito sa maraming bansa gaya ng Japan at Tsina. Sa Tsina pa lang, tinatayang 2 milyong unit na ang gumagamit ng BIOGAS.

Samantalang nakarating lang ito sa Pilipinas noong taong 1965, sa pamamagitan ni Dr. Felix Madamba, itinayo niya ang MAYA FARM, sa Angono Rizal, pinakamalaking planta ng BIO GAS noon sa buong Asya. Ayun kay Fernando Ablaza, Provincial Director ng DOST sa Rizal, "iprino-promote namin ang BIO GAS dahil nakababawas ito sa polusyon." Kaya naman mula pa noong 1994 ay panay na ang kanyang pagtuturo kung paano gumawa ng BIO GAS. Hinihikayat niya ang mga backyard raiser o yaong may mga alagang hayop sa kanilang bakuran at maging ang mga may-ari ng malalaking farm na subukan nila ito.

Mayroon namang mga tumugon katunayan mayroon ng 145 units ng BIO GAS mula sa Region 1, 3 at 4. Bagama't kaunti lang ang bilang na ito, dahil na rin sa kakilangan sa promosyon ay umaasa si Mr. Ablaza na dadami pa ito, dahil na rin sa kabutihang maidudulot nito.'Di lang bilang solusyon sa problema sa polusyon, maging sa komunidad na rin. Para 'di na magreklamo ang mga kalapit-lugar ng may nag-aalaga ng mga hayop tulad ng baboy, manok, atbp. dahil sa pagkakaroon ng mabahong amoy dulot ng mga dumi nito. Para raw makagawa ng BIO GAS ay kinakailangang walang hangin na makakapasok sa pinag-iimbakan ng dumi. Mga dalawa hanggang tatlong linggo matapos bulukin ang dumi ng hayop ay puwede na itong gamitin. Ang aenorobic bacteria diumano ang gumagawa ng gas. Ang BIO GAS ay binubuo ng Methane Gas (60-70 %) at Carbon Dioxide (29-39%). Para magamit ito kinakailangan lang ng PVC o tubo para magsilbing daluyan ng BIOGAS. Hindi naman dimano ito magastos dahil wala naman ibang pagkakagastusan kundi ang mga materyales para sa imbakan ng dumi. Isa pa, hindi naman nauubos ang dumi ng hayop basta lagay lang ng lagay kapag humihina na ang enerhiya nito. Sinabi rin ni Mr. Ablaza na kahit ano'ng uri ng hayop ay pupuwede at sa maniwala kayo o hindi maging ang dumi ng tao ay puwede ring maging BIOGAS!

Para sa iba pang babasahin.